Музыканың бала дамуына жалпы әсері
Музыканың бала дамуына жалпы әсері
Музыка баланың бірнеше даму саласына бірдей әсер етеді:
- Эмоциялық даму – бала музыка арқылы өз сезімін түсінуге және білдіруге үйренеді
- Ақыл-ой дамуы – есте сақтау, зейін, ойлау қабілеттері дамиды
- Тілдік даму – ән айту арқылы сөздік қоры кеңейеді, дыбыстарды дұрыс айту қалыптасады
- Қозғалыс дамуы – ырғаққа сай қимылдау арқылы моторика жетіледі
- Әлеуметтік даму – топпен ән айту, би билеу арқылы қарым-қатынас дағдылары қалыптасады
1. Музыканы күнделікті өмірге енгізу
Баланың музыкаға қызығушылығын дамыту үшін оны арнайы сабақпен ғана шектемей, күнделікті өмірде қолдану қажет:
- таңертең көңілді әуен қосу
- ұйықтар алдында баяу, тыныш музыка тыңдату
- үй шаруасы кезінде жеңіл әуен қою
- баламен бірге ән айту
Бұл балада музыкаға деген жағымды қатынас қалыптастырады.
2. Ән айту арқылы дамыту
Ән айту – баланың сөйлеу қабілетін дамытудың тиімді жолы:
- қысқа және қарапайым әндерді бірге айту
- ән сөздерін қайталау арқылы есте сақтауды дамыту
- дұрыс тыныс алуға үйрету
- дыбыстарды анық айтуға көмектесу
Бала ән айтқан кезде оның артикуляциялық аппараты дамиды, бұл сөйлеу тілінің анық болуына әсер етеді.
3. Ырғақ және қимыл-қозғалыс
Музыка мен қозғалыс бірге жүргенде баланың дене дамуы жақсарады:
- музыкаға сай би қимылдарын жасау
- қол шапалақтау, аяқпен ырғақ ұру
- қарапайым би элементтерін үйрету
- қимылды ойындар ұйымдастыру
Бұл баланың координациясын және кеңістікті сезіну қабілетін дамытады.
4. Музыкалық тыңдау мәдениеті
Балаға әртүрлі музыканы тыңдату өте маңызды:
- балалар әндері
- классикалық музыка (Моцарт, Чайковский т.б. жеңіл шығармалар)
- табиғат дыбыстары (жаңбыр, құстардың үні)
Әр түрлі әуендер баланың эмоциялық қабылдауын кеңейтеді және тыныштандыру әсерін береді.
5. Ата-ананың рөлі
Ата-ана баланың музыкалық дамуына үлкен әсер етеді:
- баламен бірге ән айту және би билеу
- музыканы бірге тыңдап, пікір айту
- баланың қызығушылығын қолдау
- қысым жасамай, еркін шығармашылыққа мүмкіндік беру
Ең маңыздысы – баланы мәжбүрлемей, музыкаға деген сүйіспеншілік қалыптастыру.
6. Музыканың тәрбиелік мәні
Музыка тек өнер емес, сонымен қатар тәрбие құралы:
- тәртіпке үйретеді
- ұқыптылықты қалыптастырады
- эмоцияны басқаруға көмектеседі
- ұжымда жұмыс істеуге баулиды
Музыка арқылы бала жақсы мен жаманды ажырата бастайды, рухани дамуы қалыптасады.
Қорытынды
Құрметті ата-аналар! Музыка – баланың ішкі әлемін байытатын, оны жан-жақты дамытатын ерекше құрал. Баламен бірге музыка тыңдау, ән айту және қозғалу арқылы сіз оның дамуына үлкен үлес қосасыз. Музыкамен өскен бала – сезімтал, шығармашыл және өзіне сенімді тұлға болып қалыптасады.
